Een proces tegen de staat?

Vanaf 2016 heeft onze voorloper, de Contactgroep Eigenaren Asbestwoningen, geprobeerd om bij overheid en bedrijfsleven (saneerders, dakdekkers, instanties) aandacht te krijgen voor de specifieke belangen van eigenaren van asbestwoningen. Daar was maar beperkt aandacht voor. In de meeste gevallen werd niet naar onze argumenten geluisterd. Zo kwamen onze nuttige ervaringen niet of nauwelijks in beleid terecht. Een teleurstellende ervaring, maar niet ongebruikelijk als je als eenling tegen de gevestigde machten opstaat.

Waarom een proces?

Na het afschieten van de Wet Asbestverwijdering in 2019 probeerde de overheid de zaak weer op gang te brengen met de zgn. Samenwerkingsovereenkomst. Wat ons betreft een doodlopend pad (zie Nieuws 2020 onder februari). Nagenoeg alle vertegenwoordigers van gebouweigenaren (Vereniging Eigen Huis, Aedes (woning­corporaties), LTO (de boeren) en wij) zagen daar niets in en besloten er niet aan mee te doen. Nu alle inspraak leek te falen zag de Contactgroep nog maar één mogelijkheid om de zaak ten goede te keren: de gang naar de rechter.

Wat komt daarbij kijken?

Kort gezegd: geld. Er moet een advocaat worden ingeschakeld en als partij in een geding moet je een een rechtspersoon (vereniging of stichting) zijn. We hebben de vraag voorgelegd aan onze achterban en daar bleek steun voor het plan. Niet alleen steun, men doneerde ook het benodigde geld voor de eerste fase van het proces. Daarmee was de Stichting Eigenaren Asbestwoningen en zijn belangrijkste doel een feit.

Welk doel wil je bereiken en waarom?

Als speerpunt kozen wij een eenvoudig doel: een financiële bijdrage van de overheid in de kosten van de daksanering. Daarvoor zijn meerdere reden:

  • De overheid oefent nog steeds druk uit op woningeigenaren om de daken te saneren, ook zonder dat er een wet is. Zie het Samenwerkingsverband. De doelstelling is nog steeds om tegen 2028 alle asbestdaken gesaneerd te hebben.

  • De overheid is zelf verantwoordelijk voor de toepassing van asbest in dakmateriaal. In de jaren waar het hier om gaat was de schadelijkheid van asbest al lang bekend, maar de overheid liet na maatregelen te nemen onder druk van de asbestlobby. Woningeigenaren treft in dezen geen enkel verwijt, ze zijn juist slachtoffer van deze nalatigheid.

  • De overheid vangt 21% BTW op de kosten van sanering. Bijna iedereen vindt het onnodig dat de overheid aan deze operatie verdient, die de volksgezondheid moet verbeteren. Huiseigenaren is deze btw-boete een doorn in het oog.

  • Niet alleen wij hebben al eerder om btw-vrijstelling gevraagd, ook de Vereniging Eigen Huis, en diverse Tweede Kamerleden. Hierover bestaat een brede consensus.

  • De waarde van woningen met een asbestdak is gekelderd door het jarenlange getamboereer van de overheid over de gevaren ervan en over de noodzaak tot sanering. Dit is directe schade voor de woningeigenaar.

  • De druk om asbestdaken te saneren komt niet alleen van de overheid, maar ook van verzekeringsmaatschappijen, die de opstal­verzekeringen steeds verder uitkleden als het gaat om asbestdaken.

  • Het argument voor de asbestdaksanering is de volksgezondheid: het voorkomen van asbestziekten. Echter, nooit is aangetoond dat daken van woonhuizen een gezondheidsrisico opleveren. De argumentatie daarvoor berust op aannames, zonder wetenschappelijke onderbouwing en is dus boterzacht.

  • Als de overheid daksanering toch wil doorzetten, zonder degelijke onderbouwing, dan mag ze wel (een deel van) de kosten op zich nemen.

  • Rechtsongelijkheid: bedrijven kunnen de BTW sowieso aftrekken.

Deze tegemoetkoming komt wat ons betreft beschikbaar voor iedereen die zijn asbestdak gaat saneren of dat al gedaan heeft.

Lex de Jager
Wie levert onze juridische ondersteuning?

We vonden Van Till Advocaten in Amsterdam, in de persoon van mr. Lex de Jager, bereid om de nodige juridische steun te verlenen.

Hoe zit het met het proces?

Op 15 september is een brief uitgegaan naar het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. Daarin kondigen we onze plannen aan en bieden aan om in 'minnelijk overleg' te zien of overeenstemming mogelijk is. Overeenstemming over een financiële bijdrage van de overheid in de kosten van de daksanering, en wel voor iedere woningeigenaar die in verleden of toekomst een daksanering heeft betaald of zal betalen, om precies te zijn. Als dat niet mogelijk blijkt volgt, wat ons betreft, de gang naar de rechter.

Stand van zaken

Het overleg, zoals hiervoor beschreven, heeft op 9 november plaatsgevonden. Het heeft niet geleid tot een opening.

Hoe verder?

Als het tot een proces komt én de rechter ons gelijk geeft kan het een taaie strijd worden. De overheid geeft zich niet snel gewonnen en zal alle juridische middelen benutten om een voor hem ongunstige uitspraak te voorkomen. Immers, de kosten kunnen voor de overheid oplopen tot honderden miljoenen Euro's. Dat betekent dan voor ons dat er hoogstwaarschijnlijk veel meer geld nodig is voor de processen dan we nu hebben. Maar er valt voor u veel (meer) te winnen: ruim €1700 voor elke €10.000 die uw daksanering kost of gekost heeft. Daarom vragen we van iedereen die in dit schuitje zit om donateur van de stichting te worden en een bedrag te doneren. Bv. 1% van wat u terugverdient als onze actie slaagt. Dat komt neer op nog geen 50ct per m² asbestdak.

Inschrijven kan met dit formulier.

Alleen als we massaal gesteund worden maken we een kans!