Hoofddorp

Asbest op je dak ...

Toen ik mijn huis kocht wist ik het niet eens en dan 30 jaar later krijg je dit. We hebben de asbestsanering hier niet echt gestructureerd aangepakt. Een aantal mensen maakten zich druk er over en degene met de grootste mond komt dan in het nieuws of zoekt het nieuws op.

Laat ik vertellen hoe het bij ons gelopen is want misschien hebben jullie daar wat aan. Uitgangspunt bij overleg met de gemeente moet altijd zijn: Als iemand iets zegt doorvragen zoals waarom? Waar staat het, zijn er uitzonderingen mogelijk. Hou in de gaten dat het een probleem is van de huiseigenaren maar zeker ook van de gemeente.

De wijk Bornholm in Hoofddorp is een uitgebreide wijk. De huizen met asbest daken (golfplaten) betreft ongeveer 200 huizen. De woningbouwvereniging heeft in een bepaald gedeelte ongeveer 80 huizen. De woningbouw vereniging is begonnen om de asbestdaken te vervangen als onderdeel van groot onderhoud uit te voeren. De gebiedsmanager van de gemeente heeft toen een bijeenkomst georganiseerd met de 120 particulieren huiseigenaren met het idee dat die particuliere mee zouden kunnen liften met de sanering die de aannemer uitvoert. Dat was een landelijke aannemer en die zei dat ze wel geïnteresseerd waren maar bij het uitbrengen van de offerte bleek dat ze er eigenlijk geen zin in hadden. Hoge prijzen en moeilijk doen als niet een heel blok zou willen saneren. Overigens op die bijeenkomst van de gemeente waren zo een 40 huiseigenaren opgekomen en 80 dus niet.

We hadden toen net de gemeenteraadsverkiezingen achter de rug en het nieuwe college van B&W wilde wel laten zien dat participatie een belangrijke rol zou gaan spelen. Ze bezochten tal van wijken en woonkernen in de Haarlemmermeer. De gebiedsmanager heeft georganiseerd dat het college de renovatie van de woningbouwvereniging zou kijken en het leek hen leuk om ook met een groep particuliere woningeigenaren te spreken. We hebben toen voor mijn huis met 7 bewoners en het hele college gesproken over de situatie.

Dat ging over de gezondheidsrisico, de verplichting, de rol van de gemeente (zij hebben eind 80er jaren toestemming gegeven voor asbestdaken terwijl toen al bekend was de gezondheidsrisico er waren. Formeel niet verboden toen maar wel bekend). We hebben toen gevraagd een tegemoetkoming is de asbest verwijdering. Uitdrukkelijk niet een tegemoetkoming voor een nieuw dak immers een dak wat er 30 jaar op ligt zal toch vervangen moeten worden. De gemeente nam toen het standpunt is dat er nog geen verplichting was en dat de GGD zei dat als je er niet aankomt er weinig risico was en dat er in andere wijken ook asbest in de huizen verwerkt was en dat ze dus geen geldbedrag beschikbaar zouden stellen omdat het teveel ging kosten.

Bij een volgende bijeenkomst met de gemeente bleek dus dat de invalshoek van de gemeente nl. meeliften met de aannemer van de woningbouwvereniging geen begaanbare weg was. Er waren natuurlijk wel een aantal woningeigenaren die nu zelf wilde vernieuwen. Er zijn in de wijk tal van verschillende huizen. (kwadrantwoningen, rijtjes van 5 huizen, geschakelde huizenrijtjes van 15 huizen, huizen met dakkappelen , hoekhuizen, tussenwoningen). Dit maakt een groepsgewijze aanpak niet goed mogelijk. Er waren eigenaren die iets wilde doen en natuurlijk ook huiseigenaren die (nog) niets wilde doen. Er waren eigenaren die de asbestgolfplaten hebben vervangen door niet asbestgolfplaten. De goedkoopste oplossing en weinig problemen met de aansluiting bij het dak van de buren. Er waren ook eigenaren die de golfplaten wilde vervangen door ander materiaal. De gemeente gaf in eerste instantie aan dat dan een heel rijtje dat zou moeten doen omdat het anders niet door de welstandcommissie zou komen. Ja als dan 4 van de 5 nog niets wilde doen dan heb je weinig keus. Toen bleek dat doorvragen helpt. Waar staat het bij de gemeenteregels? Is er bezwaar mogelijk? Gemeente jullie willen ook iets aan de daken doen dus wees wat flexibel?

Nadat de betreffende ambtenaar het was gaan uitzoeken bleek dat voor 95 % van de huizen er geen welstandcommissie uitspraak nodig was. De gemeente had dat in het verleden al los gelaten en alleen de huizen aan de rand van de wijk hadden die verplichting nog. Het bleek toen dus dat iedere huiseigenaar zelf kon kiezen welk materiaal er gebruikt zou kunnen worden. In de vergadering hebben we wel heel duidelijk gemaakt dat het verstandig is met je buren goed te bespreken wat je ging doen. Welk materiaal, welke isolatie en de aansluiting tussen het nieuwe dak en het bestaande dak van de buren. (met 15 cm dik isolatiemateriaal is de aansluiting erg belangrijk). Ikzelf ben overgegaan van asbest golfplaten naar natuursteen leien. Om zeker te zijn van een goede aansluiting en geen problemen met de buren heb ik het idee laten uitwerken door een architect in de buurt)

We hebben tot dat punt steun gekregen bij de procedures van de gemeenteambtenaar. De informatie-uitwisseling tussen bewoners is beperkt gebleven tot regelmatig een email aan de bewoners die hun interesse hadden laten blijken.

resultaat sanering in Hoofddorp: links oud, rechts nieuw

Ik schat nu in dat ongeveer 40 % nieuwe daken heeft. Een groot deel met asbest vrije golfplaten, een kleiner deel met dakpannen, twee huizen met kunststof leien (gewicht speelde daar een rol) en een huis met echte leien. Sommige vinden dat het uniforme aangezicht van de wijk nu weg is. Op zich is dat juist maar met de verschillende dakkapellen en de afwijkende kleuren van nieuwe golfplaten was en is dit ook al het geval. Een aantal bewoners gaven duidelijk aan dat zij het huis gekocht hadden vanwege de indeling en de daken altijd al lelijk vonden die konden nu in ieder geval een dak naar eigen keuze nemen.

Steun gemeente

De gemeente heeft wel steun gegeven in de vorm van een goedkope lening voor de renovatie van het dak. Maximaal 15.000 euro's tegen een vriendelijk rentepercentage. Ik heb begrepen dat er een tiental mensen daar gebruik van gemaakt hebben. Voor een aantal mensen was de lening niet aantrekkelijk omdat zij spaargeld hadden waar nu nauwelijks rente opkomt of omdat het huis hypotheekvrij was en je dan bij een lening het voordeel bij de IB kwijt kan raken (huurwaarde forfait vrij). Ik begreep dat je bij een lening bedrag van 10 000 tot 15 000 euro een hypotheekakte moet laten maken door een notaris en dat kost ook geld.

Van de gemeente hebben we dus wel enige steun gekregen. (praten en uitzoeken en de lening) maar toch niet erg veel. Bijvoorbeeld voor het nieuwe dak anders dan golfplaten moet een bouwvergunning afgegeven worden de leges werden gewoon in rekening gebracht. Voor het verwijderen van de asbest daken moet een sloopvergunning worden afgegeven ook hier werden gewoon de leges in rekening gebracht. Allemaal geen bedragen die heel hoog zijn maar je krijgt dan niet echt het idee dat de gemeente het fijn vindt dat er iets aan asbest sanering (ook hun probleem) wordt gedaan. Natuurlijk kwam iedere keer terug de subsidieregeling voor de agrarische die er wel is. Waarom dan voor huiseigenaren niet. Het antwoord was dan dit is een rijksregeling en wij (gemeente) kunnen daar niets aan doen. We waren er toen al achter dat die subsidie €4,50 per m² was en dat dit voor een woonhuis geen vetpot zou zijn. We bleven er op aandringen mede omdat een punt van ons was dat in één keer een snelle asbestsanering beter voor de gezondheid is dan wat we nu zien. Iedere maand ergens in de wijk weer mannen met witte pakken die een huis aan het saneren zijn. Als je asbest saneert dan loop je met asbestmateriaal te slepen en komt er altijd was vrij wat de wijk in gaat. Bij zo'n asbestsanering moet je dan een dagdeel je huis uit maar het blijkt dat de buurvrouw gewoon in haar tuin mag zitten en dat de groente uit haar groen­tetuintje ook gewoon gegeten mag worden dus de beveiligings­maatregelen zijn ook met een korreltje zout te nemen.

2024

Nu is de wet op asbestsanering voor woningen aangenomen en is het duidelijk dat er in 2024 een deadline is. Maar wat er daarna gebeurt weet niemand. Wat als je niks doet? Dwingt de gemeente je dan? Het lijkt er op dat hier een aantal bewoners het daarop laat aankomen gewoon omdat zij het niet kunnen betalen. Wij hebben bij de gemeente aangedrongen om duidelijkheid daarover. Het kan toch niet zo zijn dat de goedwillende het nu wel doen en betalen en dat de gemeente dan tegen die tijd wel iets gaat doen voor de onwillige?

Duurzaam

Nu hebben wij, ik ben daar heel blij mee, hier in de gemeente de meest 'duurzame' wethouder van Nederland. (John Nederstigt) en in de gesprekken die wij (een clubje van 5 bewoners) met hem hebben gevoerd heeft hij nu een plan uitgedacht om deze wijk energieneutraal te maken. Zowel huizen met als zonder asbest kunnen voor eigen rekening energiebesparende maatregelen treffen die dan terugverdiend worden met de lagere energielasten. Een heel ambitieus plan waarmee wordt geprobeerd de achterblijvers over de streep te trekken. Het zou kunnen dat dan de lening bedragen worden aangepast of dat er afspraken met de energieleverancier gemaakt kunnen worden. Het bureau Sienergie te Aalsmeer wordt dan door de gemeente ingehuurd en betaald om de bewoners te ontzorgen en te ontlasten van het werk zoals beoordeling offertes, naar geld en naar werkzaamheden en materialen, en ook de vergunningen en dergelijke. Begin 2016 gaan we weer om tafel zitten.

Voor de bewoners met een nieuw dak is het hele traject natuurlijk niet meer heel interessant. Ik ga er vanuit dat bewoners die een nieuw dak hebben genomen ook hun isolatie hebben vervangen op het dak. Voor mijn huis gaat het dan nog alleen om vloerisolatie en muurisolatie. Voor bewoners die nog niets gedaan hebben is het financieel misschien meer interessant. Het is jammer dat de subsidieregeling van het rijk niet wat meer financiële ruimte heeft gecreëerd.

Het is een lang verhaal geworden en als ik het teruglees misschien wat onsamenhangend maar ik geloof dat jullie er wel de informatie uit kunnen halen die wellicht interessant voor jullie is.

Hebben jullie nog vragen dan zijn jullie met die vragen welkom en zal ik een antwoord daarop formuleren.

Presentatie bewonersbijeenkomst

Op 8 maart 2016 vond een bewonersbijeenkomst plaats. De daar getoonde presentatie kan hier ingezien worden.

Henk van der Eem

terug ...